Het Koninklijk Besluit van 20 juni 2024 \u201c<\/span>tot aanvulling van de lijsten van onrechtmatige bedingen in commerci\u00eble samenwerkingsovereenkomsten inzake detailhandel in niet gespecialiseerde winkels waarbij voedings en genotmiddelen overheersen<\/span><\/i>\u201d is in het Belgisch Staatsblad van 9 juli 2024 gepubliceerd. Het Koninklijk Besluit wordt voorafgegaan door een gedetailleerd Verslag aan de Koning, waarin de redenen voor de nieuwe regelgeving worden uiteengezet en de verschillende bedingen in detail worden beschreven.<\/span><\/p>\n Het Koninklijk Besluit bevat een reeks nieuwe onrechtmatige bedingen die van toepassing zijn op commerci\u00eble samenwerkingsovereenkomsten (in de zin van artikel I.11, 2\u00b0 van het Wetboek van economisch recht) gesloten met een onderneming die voornamelijk actief is in de detailhandel in niet-gespecialiseerde winkels waarbij voedings- en genotmiddelen overheersen (NACE-code 47.11).<\/span><\/p>\n Met andere woorden, zoals toegelicht in het Verslag aan de Koning, betreft dit voornamelijk franchiseovereenkomsten voor de exploitatie van voedingswinkels. Daarom gebruiken we hier de termen \u201cfranchisegever\u201d en \u201cfranchisenemer\u201d, zelfs wanneer het toepassingsgebied ook \u201ccommerci\u00eble samenwerkingsovereenkomsten\u201d omvat die andere contracten van soortgelijke aard kunnen dekken.<\/span><\/p>\n Het nieuwe Koninklijk Besluit vult, specifiek voor de betrokken sector, de lijsten van onrechtmatige bedingen tussen ondernemingen aan zoals opgenomen in artikelen VI.91\/4 en VI.91\/5 van het Wetboek van economisch recht.<\/span><\/p>\n Volgens de Ministers die aan de basis van deze tekst liggen, heeft dit Koninklijk Besluit als doel een eerlijker evenwicht te waarborgen tussen de rechten en plichten van de spelers in de voedingsdistributiesector. Deze sector omvat enerzijds een beperkt aantal grote spelers met een zeer groot gezamenlijk marktaandeel, en anderzijds vele kleine zelfstandigen die meer bescherming behoeven.<\/span><\/p>\n De auteurs van dit Koninklijk Besluit benadrukken de noodzaak om de minimumrechten van franchisenemers te waarborgen in deze slecht gereguleerde sector, waar grote spelers een hoge mate van juridische en economische invloed uitoefenen, wat de onderhandelingspositie van franchisenemers vaak ernstig beperkt.<\/span><\/p>\n 1\u00b0 de leveringsplicht van de franchisegever <\/b>\u2013 de bedingen die ertoe strekken [de franchisenemer] de mogelijkheid tot schadeloosstelling te ontzeggen of het recht om zich bij derden te kunnen bevoorraden te ontzeggen of ongepast te beperken indien [de<\/span> franchisegever] de leveringsverplichting voor goederen en diensten niet of gebrekkig naleeft;<\/span><\/p>\n 2\u00b0 onderhandelingen door de franchisenemer gedurende de opzegtermijn of de periode waarop een concurrentiebeding van toepassing is <\/b>\u2013 de bedingen die ertoe strekken [de franchisenemer] te verbieden om voorbereidingen te treffen of onderhandelingen aan te vatten met het oog op het ontwikkelen van een nieuwe activiteit tijdens de opzegtermijn of de termijn van een niet concurrentiebeding onder voorbehoud van het vrijwaren van het bedrijfsgeheim verbonden aan de overeenkomst, in de zin van artikel XI.332\/4 van het Wetboek van economisch recht;<\/span><\/p>\n 3\u00b0 het doorrekenen van de kosten van promotiecampagnes<\/b> \u2013 de bedingen die ertoe strekken [de franchisenemer] meer dan de helft van de kosten te laten dragen die voortvloeien uit de verwezenlijking en de uitvoering van de promotieacties die door diegene die het recht verleent worden opgelegd;<\/span><\/p>\n 4\u00b0 de bevoegde rechter <\/b>\u2013 de bedingen die ertoe strekken enkel de rechter van de zetel van [de franchisegever] en\/of een rechter waarvan de zetel zich bevindt in een ander taalgebied dan de zetel van de [franchisenemer], bevoegd te verklaren om kennis te nemen van het geschil.\u00a0<\/span><\/p>\n 1\u00b0 opties of voorkeursrechten met “onevenwichtige waarderingen\u201d <\/b>\u2013<\/span> de bedingen die ertoe strekken een forfaitaire waardering te maken van het handelsfonds of de aandelen van de onderneming van [de franchisenemer], waarbij een prijs wordt vastgesteld die kennelijk onredelijk is rekening houdend met een normale waardering van een handelsfonds of de aandelen van een onderneming;<\/span><\/p>\n 2\u00b0 de verplichting om een verlieslatende operatie voort te zetten <\/b>\u2013<\/span> de bedingen die ertoe strekken [de franchisenemer] te verplichten tot uitbating van een onderneming die minstens twaalf maanden structureel verlieslatend is zonder te voorzien in een opzegtermijn van maximum vier maanden voor [de franchisenemer], zonder bijkomende vergoeding;<\/span>\u00a0<\/b><\/p>\n 3\u00b0 onredelijke ontbindende voorwaarden <\/b>\u2013<\/span> de bedingen die ertoe strekken [de franchisegever] toe te staan de commerci\u00eble samenwerkingsovereenkomst te be\u00ebindigen met toepassing van een uitdrukkelijk ontbindend beding.<\/span><\/p>\n Het Koninklijk Besluit zal in twee fasen in werking treden:\u00a0<\/span><\/p>\n Dit Koninklijk Besluit zal naar alle waarschijnlijkheid een aanzienlijke impact hebben op de huidige praktijken binnen de meeste Belgische retail-franchisenetwerken. Het zal bepaalde gangbare contractuele mechanismen ter discussie stellen, die zullen moeten worden aangepast of zelfs afgeschaft.<\/span><\/p>\n <\/p>\nToepassingsgebied beperkt tot franchisering in de voedingssector\u00a0<\/b><\/h2>\n
Doelstellingen<\/b><\/h2>\n
Uitbreiding van de lijsten met “zwarte” en “grijze” bedingen als onrechtmatig beschouwd\u00a0<\/b><\/h2>\n
\n
\n
Inwerkingtreding\u00a0<\/b><\/h2>\n
\n
Impact\u00a0\u00a0<\/b><\/h2>\n
\n\n
\n Voor vragen over dit onderwerp kunt u contact opnemen met:<\/span><\/td>\n<\/tr>\n \n Olivier Clevenbergh<\/span><\/p>\n Camille Cornil<\/span><\/p>\n