De verplichte digitale vereenvoudiging van het (online) herroepingsrecht

De Europese Commissie wil het uitoefenen van het online herroepingsrecht bij overeenkomsten op afstand vergemakkelijken door elke online aanbieder te verplichten via een ‘online-interface’ een herroepingsfunctie aan te bieden, aangeduid met de woorden “hier de overeenkomst herroepen” (of een gelijkaardige en ondubbelzinnige formulering).

De Richtlijn EU 2023/2673 die dit in het leven roept moet door de Lidstaten vandaag, 19 juni 2026 worden omgezet.

Het doel van de Richtlijn is duidelijk om de administratieve rompslomp via het klassieke herroepingsformulier te vermijden en het dus eenvoudiger te maken voor de consument om een online aankoop binnen de wettelijke termijn en zonder motivering te herroepen.

Volgens artikel VI.47 Wetboek Economisch Recht wordt de consument bij online aankopen (en andere verkopen op afstand via applicaties, telefoon of e-mail) steeds de mogelijkheid aangeboden om zich te bedenken en dit binnen de veertien dagen na de dag waarop een dienst wordt aangekocht of na ontvangst van de aangekochte goederen. De herroeping vindt zijn oorsprong in de veronderstelling dat de consument minder goed geïnformeerd geacht wordt bij de aankoop op afstand, in tegenstelling tot een aankoop met fysieke aanwezigheid in de winkel. Het herroepingsrecht kan niet worden ingeroepen (vb.) voor gepersonaliseerde producten, bederfbare goederen of diensten die al werden uitgevoerd.

De wet voorziet in een standaard herroepingsformulier dat door de onderneming op een duidelijke wijze digitaal moet worden aangeboden en vervolgens worden ingevuld en teruggestuurd door de consument. Deze werkwijze wordt vaak als te omslachtig gezien, waardoor de Europese wetgever heeft ingegrepen door minstens een digitale en eenvoudige herroepingsfunctie in het leven te roepen. Als er met één klik kan worden besteld, moet er ook met één klik kunnen worden geannuleerd.

Alhoewel er geen specifieke technische oplossing wordt opgelegd, zal in de praktijk een digitale knop moeten toegevoegd worden, bijvoorbeeld bij de digitale aankoopbevestiging, die het de consument gedurende de herroepingstermijn van veertien dagen mogelijk maakt de aankoop onmiddellijk en eenvoudig te herroepen. (De Richtlijn schrijft voor dat er toch een tweede klik noodzakelijk blijft, namelijk de expliciete bevestiging door de consument waarbij de herroeping wordt bevestigd.) Het ‘oude’ herroepingsformulier blijft in principe bestaan.

We schrijven “in principe”, aangezien ondertussen duidelijk is dat de Belgische wetgever er, samen met elf andere lidstaten, niet in geslaagd is om deze Europese verplichting tijdig om te zetten. Pas op 19 mei 2026 werd in de Kamer een wetsontwerp ingediend en hierover wordt op dit moment nog gediscussieerd in de parlementaire commissies.

 Hoewel vele ondernemingen deze optie in praktijk al aanbieden, heeft dit voorlopig als gevolg dat deze verplichting in België voor consumenten nog niet kan worden afgedwongen.

Zeker als u als onderneming ook in andere EU-lidstaten levert is het aangewezen proactief een digitale ‘herroepingsknop’ te voorzien.

Bron: Racine